• ყენია რუსუდან

    1924, თბილისში – 2012, თბილისი
    ხელოვნებათმცოდნე, ოქრომჭედლობის რესტავრატორი, ცენტრის უფროსი მეცნიერი თანამშრომელი, ხელოვნებათმცოდნეობის კანდიდატი.
    სამეცნიერო კვლევის სფერო   –   ოქრომჭედლობა, რესტავრაცია-კონსერვაცია, ხელოვნების ისტორია.
    საქმიანობა   –   თბილისის სამხატვრო აკადემიისა  და თბილისის სასულიერო აკადემიის პედაგოგი; სულიერების, კულტურისა და მეცნიერების აღორძინებისა და განვითარების სრულიად საქართველოს კათალიკოს-პატრიარქის საერთაშორისო საქველმოქმედო ფონდის წევრი. მის მიერ რესტავრირებულია: დავით აღმაშენებლის პინაკი (მოსკოვი, ისტორიის მუზეუმი, 1953); ჯახუნდერის მაცხოვრის ხატი (ქუთაისის  მუზეუმი); ჩუკულის ტრიპტიქონი (ქუთაისის მუზეუმი); ჰადიშის, ლაბსყალდის, იენაშის ოთხთავების მოჭედილობა (მესტიის მუზეუმი, 1970); ალავერდის სახარების ყდის მოჭედილობა (ხელნაწერთა ინსტიტუტი, თბილისი, 1972).
    რჩეული ნაშრომები: 

    1. ხახულის ღვთისმშობლის ხატის კარედის მოჭედილობა, თბ., 1972;

    2. Чеканное искусство Грузии с VIII по XIX  вв., История искусство народов СССР, М., с 1972  по 1979 гг.;

    3. Средневековое искусство. Русь. Грузия, Предалтарные кресты Верхней Сванети, М., 1978;

    4. X-XI საუკუნის რამდენიმე ჭედური ხატის აღდგენის საკითხისათვის, ძეგლის მეგობარი, 51, თბ., 1979;

    5. თბილისელი ოქრომჭედლების შემოქმედება (გიორგი ხანდამაშვილი და ძმები ჯიქიები, ამბროსი და თომა),  Ars Georgica, 8-.B,  თბ., 1987;

    6. ზემო სვანეთი (შუა საუკუნეების ხელოვნება), გზამკვლევი, სერია საქართველოს მეგზური II, თბ., 2000 (ნ. ალადაშვილთან ერთად);

    7. Treibarbeitkunst Swaneti: Ikonographische Tematik und kunstlerische Gestaltung, დ. მურიკის ხსოვნისადმი მიძღვნილი კრებული, ტ. I, ათენი, 2003.

    სრული ბიბლიოგრაფია:

    1. მოსკოვის ისტორიულ მუზეუმში დაცული ქართული ოქრომჭედლობის ფრაგმენტთა აღდგენა–დათარიღებისათვის, მოამბე,  N9, 1955;
    2. ხახულის ღვთისმშობლის ხატის მოჭედილობის საკითხისათვის, მოამბე,  N1, 1959;
    3. ხახულის კარედი ხატი, საბჭოთა ხელოვნება,  N2, 1959;
    4. Чеканное искусство Грузии.  Искусство стран и народов мира, 1, М. 1961;
    5. Материалы о жизни и творчестве академика архитектора Николая Павловича Северова,  Ars Georgica, 6, 1964;
    6. ხახულის ხატი, ძეგლის მეგობარი,  N8, 1966;
    7. ჭედურობა გამოფენაზე (მხატვართა 1965 წლის საშემოდგომო გამოფენა), საბჭოთა ხელოვნება,  N3, 1966;
    8. მღვიმევის მონასტრის ეკლესიის საკურთხევლის კარის მოჭედილობა, ძეგლის მეგობარი,  N18, 1969;
    9. სხვავას ჯვრის რესტავრაცია, Ars Georgica, 7, 1971;
    10. ხახულის ღვთისმშობლის ხატის კარედის მოჭედილობა, თბ., 1972;
    11. Treibarbeitkunstwerkstatten Swaneti (XII-XIII Jr), ქართული ხელოვნებისადმი მიძღვნილი II საერთაშორისო სიმპოზიუმი, თბ., 1977;
    12. Гурам Габашвили, Советский художник, М., 1978;
    13. Предалтарные кресты Верхней Сванети, Средневековое искусство. Русь. Грузия, М., 1978;
    14. X-XI საუკუნის რამდენიმე ჭედური ხატის აღდგენის საკითხისათვის, ძეგლის მეგობარი, 51, 1979;
    15. Чеканное искусство Грузии с VIII по XIX  вв., История искусств народов СССР, М., с 1972  по 1979 гг.;
    16. Die Darstellung der Erzengel in der Treibarbeitskunst von Swaneti, III სიმპოზიუმი, ბარი-ლეჩე, 1980;
    17. სვანეთის ჭედური ხელოვნების იკონოგრაფიული და მხატვრული თავისე­ბუ­რებანი, ბერძენ და ქართველ ხელოვნებათმცოდნეთა ერთობლივი კო­ლოქ­ვიუმი, ათენი, პატმოსი, 1981;
    18. Особенности декоративного убранства окладов Евангелий в Грузии; Peculiarities of the Decorative Design of Gospel Book Covers in Georgia,  IV სიმპო­ზიუმი, თბ., 1983;
    19. ქართული შუა საუკუნეების ოქრომჭედლობა, Muveszet sziptenber  N2, 1985;
    20. უშგული, თბ., 1986 (თანაავტორი ვ. სილოგავა);
    21. გიორგი ჩუბინაშვილის წვლილი სვანეთში დაცული ჭედური ხელოვნების ძეგლთა შესწავლასა და მოვლა–პატრონობაში, ძეგლის მეგობარი,  N2, 1986;
    22. თბილისელი ოქრომჭედლების შემოქმედება (გიორგი ხანდამაშვილი, ძმები თომა და ამბროსი ჯიქიები),  Ars Georgica, 3-B, 1987;
    23. გვიანფეოდალური ხანის სახარების ყდების მოჭედილობა საქართველოში,  VI  სიმპოზიუმი, თბ., 1989;
    24. Символические изображения на грузинских памятниках средневекового чеканного искусства, Symbolic Images on the Monuments of the Medieval Georgian Metalwork,  V  სიმპოზიუმი,  ტორბას მონასტერი, 1986; ქართული ტექსტი დაიბეჭდა ინსტიტუტის შრომათა კრებულში,  Ars Georgica,  10 – A, 1991;
    25. ზემო სვანეთი (შუა საუკუნეების ხელოვნება), გზამკვლევი, საქართველოს მეგზური II, თბ., 2000  (თანაავტორი  ნ. ალადაშვილი);
    26. Treibarbeitkunst Swaneti: Ikonographische Tematik und kunstlerische Gestaltung, ΛΑΜΡΗΔΩΝ,   დ. მურიკის ხსოვნისადმი მიძღვნილი კრებული, ტ. I, ათენი, 2003;
    27. ქართული ხელოვნების ისტორიის ინსტიტუტის წარსულიდან,  საქართვე­ლოს სიძველენი,  7-8,  2005.